Auteur: Marianne

Misschien herken je het wel. Je voelt je onzeker, minderwaardig en saai. Misschien herken je ook wel de gedachte: ‘Stel je voor dat mensen mij beter leren kennen, zouden ze er dan niet heel snel achter komen hoe nietszeggend – saai ik eigenlijk ben.’ Deze gevoelens en gedachten werken belemmerend op je emotioneel welbevinden en op je gevoel van zelfvertrouwen.

Bovenstaande is mij ook niet vreemd, maar op een dag – nu alweer een hele tijd geleden – had ik er schoon genoeg van om door mijn lage zelfbeeld geregeerd te worden. Inderdaad: ik werd erdoor geregeerd. Ik had namelijk de indruk dat mijn prestaties er niet toe deden, ik voelde me onzeker en durfde geen nieuwe activiteiten te ondernemen, omdat het toch niet zou lukken. Ik vond het tijd om af te rekenen met dat lage zelfbeeld. Mijn beproefde strategie is dan dat ik ga zoeken naar literatuur die me er wat meer over kan vertellen. Al zoekende kwam ik terecht bij het zelfhulpboekje: “Verbeter uw zelfbeeld in 7 stappen.” Deze methode is gebaseerd op de COMET-procedure die ontwikkeld is binnen de GGZ. COMET staat voor Competitive Memory Training. De COMET-methode gaat vanuit dat mensen zich ergens wel bewust zijn van hun positieve kanten, maar dat het ze niet lukt om die positieve kanten ook te voelen. Dit boekje is ook te gebruiken als zelfhulptherapie met een indeling van 8 sessies. Die duidelijk uitgelegd en toegelicht zijn.  

Ik was erg benieuwd of deze methodiek mij zou gaan helpen. Het heeft me inderdaad geholpen, maar toen een vriendin mij laatst een compliment gaf en ik merkte dat ik dat niet kon ontvangen leek het me tijd om er weer eens in te duiken.

In deze blog neem ik je graag mee in een aantal stappen van deze methode en mijn bevindingen.

In de eerste sessie ga je na of er sprake is van een laag zelfbeeld. Dit doe je aan de hand van de Self-Esteem Scale van Rosenberg (gebaseerd op de vertaling: Franck et al., 2008). Ik vond het confronterend hoe laag mijn zelfbeeld was, maar tegelijkertijd voelde ik de drive om te komen tot een realistischer beeld van mezelf.

In de tweede sessie krijg je een aantal eigenschappen voorgelegd waarvan je dient/ aan te geven of je het niet, een beetje of veel bezit. Ik vond het niet moeilijk om aan te geven of ik een bepaalde positieve eigenschap wel of niet bezit, maar om dan aan te geven of het een beetje of veel is was voor mij wel een probleem. Als ik het vakje “veel” aanvink maak ik mij zorgen of ik er genoeg van bezit om het veel te mogen noemen. Wellicht zou iemand van bijvoorbeeld de GGZ die deze blog leest vol bezorgdheid zijn/haar wenkbrauwen fronsen. Een tijdje geleden ontmoette ik iemand die werkte als meubelmaker. Ik kwam erachter dat hij ook de COMET-methode had gevolgd. Ik vond het heel hoopgevend dat hij er veel aan gehad bleek te hebben. Voor mij is er dus ook hoop concludeerde ik daaruit.

In de achtste en laatste sessie wordt nagegaan in welke situaties het lage zelfbeeld opkomt en welke gedachten en gevoelens leiden tot een laag zelfbeeld. Deze stap vond ik erg waardevol, omdat het voor mij orde schept in mijn gevoelens van somberheid en passiviteit. Het geeft me de mogelijkheid hoe ik in bepaalde situaties kan voorkomen dat dit lage zelfbeeld opkomt. Zo kan ik er meer er realistische gedachten voor in de plaats te denken en ik krijg daardoor een ander gevoel. Ook helpt het mij om van tevoren de verwachte gedachten en gevoelens bespreekbaar te maken en na te gaan hoe realistisch ze zijn.  Tot slot vul je de Self-Esteem Scale van Rosenberg weer in om te zien in hoeverre het negatieve zelfbeeld is afgenomen.

Naast de gedachten en gevoelens is er binnen deze methode ook aandacht voor de lichaamshouding. Opmerkelijk hoe een fiere zelfverzekerde houding je kan helpen om meer zelfvertrouwen te krijgen, te ervaren/voelen en uit te stralen. Ik heb na het volgen van deze methode definitief afgerekend met het idee dat ik saai ben. Okay, ik weet dat ik humor heb, maar ik heb me nu ook gerealiseerd dat ik creatief ben. Als je creatief bent kun je toch niet saai zijn? Soms voel ik me nog wel saai , maar als ik dan nadenk waar dit gevoel op gebaseerd is kom ik erachter dat het nergens op gebaseerd is en doe ik het af als niet helpend en onwaar.

Ik heb ervoor gekozen om deze zelfmethodiek toe te passen en het heeft mij geholpen. Voor anderen kan dat natuurlijk heel anders liggen. Naast de COMET-methode zijn er binnen de GGZ nog andere behandelmogelijkheden voor mensen met een laag zelfbeeld. Te denken valt aan een behandeling voor het emotioneel verwerken van negatieve levenservaringen, of een behandeling waarbij je gestimuleerd wordt om dingen te gaan doen waar je tevreden over bent of die waardevol voor je zijn.

In mijn werk als geestelijk verzorger kom ik ook mensen met een laag zelfbeeld tegen. Het praten over dat negatieve zelfbeeld helpt om na te gaan of het realistisch is en het leidt ertoe dat iemand naar zichzelf gaat kijken in een ander licht en hoop en energie krijgt. Hoop omdat je ertoe doet en energie om het leven ten volle te leven met verbinding met de mensen om je heen en plannen voor de toekomst.   

Marianne

Tijdens mijn studie voor geestelijk verzorger aan de Radboud Universiteit moest ik een levenslijn tekenen. We werden in tweetallen ingedeeld om ons levensverhaal aan elkaar te vertellen. Tot slot moesten we ons levensverhaal aan een aantal medestudenten presenteren.

In mijn retraite voor vrouwen heb ik een sessie opgenomen over het tekenen van de levenslijn en het vertellen over belangrijke gebeurtenissen uit het leven. Door na te denken over wie belangrijk voor je waren en door te praten over wat er is gebeurd kunnen gebeurtenissen in een ander licht komen te staan. Tijdens het voorbereiden van deze sessie trof mij de vraag: “Waar verlang je naar?” Deze vraag gaat over de nabije of verre toekomst. Je kunt verlangen naar een mooi huis, of een leuke baan, maar het kan ook zijn dat je verlangt naar waardering, echt gezien worden, of bevrijd te zijn van een innerlijke last.

Het is niet zo makkelijk en soms zelfs onmogelijk om je verlangens te verwezenlijken. Toch is het goed om te blijven dromen! Door te dromen kijk je over je eigen situatie heen. Door te dromen kun je uit je eigen situatie komen en weer opkrabbelen.

Toen ik vijftien jaar geleden was gescheiden voelde ik me gebutst en murw. Tijdens een wandelweekeinde vroeg iemand aan mij wat mijn droom was. Ik zweeg, want ik had echt geen idee! Ik voelde me op dat moment grijs. Dromen hadden de betekenis van kleuren; hadden de betekenis van hoop. Ik had geen dromen, maar ik ben er wel over gaan nadenken. Deze vraag was het begin van een positieve verandering. Ik ging een opleiding doen en vond mijn huidige levenspartner. Tijdens de presentatie van mijn levensverhaal kon ik hier vol enthousiasme over vertellen.

Wellicht weet jij ook niet waar je naar verlangt of wat jouw droom is. Wellicht heb je het opgegeven om ergens naar te verlangen of ergens over te dromen. Wellicht vind jij jezelf niet waardevol genoeg om ergens naar te verlangen of over iets te mogen dromen.

Als je niet weet waar je naar verlangt of wat jouw droom is, maar als er toch iets is wat wringt is het goed om erover te praten. Als je het hebt opgegeven om ergens naar te verlangen of ergens over te dromen hoop ik dat je – net als ik – iemand vindt die aan jou vraagt wat jouw droom is. Een verlangen of droom zet je in beweging, want het geeft je een doel. Het geeft zin aan je leven. Niet alles wat je verlangt of droomt is haalbaar, maar wellicht is er toch iets wat wel binnen je bereik ligt. Je krijgt helaas dus niet alles waar je naar verlangt, of waarover je droomt, maar het zorgt er wel voor dat je in actie komt. Het geeft je leven kleur en stemt je hoopvol.

Marianne